We bieden hulp aan familieleden en partners, evenals aan professionals in de zorg.
Wat is dementie?
Dementie kenmerkt zich door een geleidelijke achteruitgang van het geestelijk functioneren. Meestal staan geheugenstoornissen op de voorgrond. Alléén geheugenstoornissen maken iemand niet dement. Het uitvoeren van allerlei dagelijkse bezigheden raakt gestoord bijvoorbeeld wassen, koken en aankleden. Net als de spraak, woorden niet meer begrijpen en niet meer goed kunnen praten. Het karakter en gedrag kunnen veranderen bijvoorbeeld door toename van boosheid, angst en achterdocht. Plannen, organiseren en logisch nadenken gaan steeds moeilijker.

We spreken pas van dementie, als deze problemen samen voorkomen en zo ernstig zijn dat ze het functioneren van een persoon in het dagelijkse leven belemmeren.

Typen dementie
Dementie komt bij tientallen (op zijn minst 55) aandoeningen voor. In een enkel geval is die aandoening behandelbaar, zoals bij ernstige depressie en bij sterke bijwerkingen van sommige geneesmiddelen waaronder benzodiazepines. De dementie kan dan verdwijnen. In verreweg de meeste gevallen is dementie echter onomkeerbaar.

Alzheimer
Dementie is meestal het gevolg van de ziekte van Alzheimer. Daarvan bestaan vele varianten. In een Rotterdams onderzoek van ongeveer 10 jaar geleden (de ERGO-studie) hadden 7 op de 10 mensen met dementie primair de ziekte van Alzheimer.

Vasculaire dementie
In de 2e plaats betreft het vasculaire dementie: alle niet-Alzheimer vormen waarbij bloedvaten in de hersenen afwijkingen vertonen. Dit kan variëren van een reeks kleine herseninfarcten tot een grote beroerte of een bloeding in de hersenen. Ook kan het gaan om aantasting van de witte stof in de hersenen. In de bewuste Rotterdamse studie had 16% van de dementerenden vasculaire dementie.

Parkinson
Dementie komt geregeld voor bij de ziekte van Parkinson, 6% van de dementerenden in ERGO had Parkinson.

Andere aandoeningen
Tot de andere aandoeningen die gepaard kunnen gaan met dementie, horen de ziekte van Creuzfeldt-Jakob, aids en hersentumoren. Ook bij het syndroom van Down (verstandelijke handicap) kan dementie optreden.
De klinische beelden van dementie vallen niet altijd van elkaar te scheiden. Er komen mengvormen voor, bijvoorbeeld van Alzheimer en vasculaire dementie.

Hoe herken je dementie?
Bij dementie gaan de hersenen steeds minder goed werken. Vooral het geheugen van mensen met dementie gaat steeds verder achteruit: ze kunnen dagelijkse dingen daardoor minder goed doen (wassen, koken, aankleden). Ze kunnen minder goed denken en plannen maken.

Symptomen dementie
Mensen met dementie hebben de volgende verschijnselen.
• Hun geheugen werkt minder goed, en dat gaat steeds verder achteruit.
• Mensen met dementie hebben ook minstens 1 van de volgende verschijnselen
• Ze begrijpen woorden niet meer, en kunnen niet goed meer praten. Dit heet afasie.
• Ze kunnen sommige dingen niet meer goed doen (wassen, koken, aankleden), ook al zijn hun spieren in orde. Dit heet apraxie.
• Ze kunnen moeilijk dingen herkennen, ook al werken hun zintuigen goed. Dit heet agnosie.
• Ze kunnen niet goed meer plannen maken, zaken organiseren of logisch nadenken.
• Ze kunnen niet meer werken, sociale contacten en relaties onderhouden.

Behalve deze medische verschijnselen, gaan mensen zich ook anders gedragen.
Ze gaan hun kleding, hun uiterlijk, de hygiëne verwaarlozen, gaan ongepaste opmerkingen maken.
Hun persoonlijkheid en gedrag veranderen. Ze worden onrustig, kunnen gaan zwerven. Ze worden bozig, angstig, achterdochtig, apathisch.
Ze slapen onregelmatig.
Ze worden incontinent, ze vermageren, raken eerder besmet met infecties, gaan moeilijker lopen, kauwen en slikken.

Onderzoek naar Dementie
Voor de ziekte van Alzheimer bestaat geen therapie die de ziekte kan genezen. Wel kunnen medicijnen worden voorgeschreven die de afbraak van acetylcholine in de hersenen remmen. Acetylcholine is een belangrijke signaaloverdrachtsstof waaraan bij de ziekte van Alzheimer een tekort bestaat. Deze medicijnen, de zogenaamde cholinesteraseremmers, hebben bij een klein deel van de Alzheimerpatiënten een positief effect: er is een minder snelle achteruitgang en soms zelfs verbetering van de cognitieve functies en het gedrag. Zoals bij ieder middel, zijn aan deze medicijnen ook bijwerkingen verbonden; het betreft voornamelijk bijwerkingen op het maag-darmstelsel.

Diagnose van dementie
Er zijn verschillende soorten onderzoek om de diagnose te helpen stellen. Vooropstaat zogenoemde klinische diagnostiek. Dit wordt uitgevoerd door artsen (vooral huisartsen, psychiaters, neurologen en geriaters) of psychologen. Ter bevestiging van de diagnose is lijkschouwing mogelijk. Dit gebeurt in de praktijk bijna alleen als de betrokkene bij leven heeft laten weten zijn hersenen aan de wetenschap te willen afstaan. Driekwart van de diagnoses van Nederlandse huisartsen waarin dementie wordt vastgesteld of uitgesloten, is correct vergeleken met het oordeel van een gespecialiseerde kliniek. Dit is een redelijke score. Er wordt wel voor gepleit om de steeds complexer wordende diagnostiek van dementie te laten uitvoeren door gespecialiseerde multidisciplinaire teams. In ieder geval is consultatie van de 'tweedelijn' gewenst om te bepalen om wat voor soort dementie het gaat.

Behandeling
Dementie is bijna altijd ongeneeslijk. Wel valt behandeling te overwegen om symptomen te verlichten, de kwaliteit van leven te verbeteren en misschien om de achteruitgang in functioneren te vertragen.

Stichting Alzheimer Nederland Afd. Noord-Limburg, Midden-Limburg en Westelijke Mijnstreek
Alzheimer-Nederland afd. Limburg zet zich al bijna 25 jaar in voor mensen met dementie. Wij willen met ons werk bijdragen aan een betere kwaliteit van leven voor mensen met dementie en hun naaste omgeving. Alzheimer Nederland is zowel een fonds als een patiëntenbelangenorganisatie. Dit betekent dat wij opkomen voor de belangen van mensen met dementie en als fondsenwerver geld inzamelen. Het geld dat Alzheimer Nederland ophaalt, besteden we aan het subsidiëren van wetenschappelijk onderzoek, voorlichting, ondersteuning en belangenbehartiging. Bekijk een filmpje over de activiteiten van Alzheimer Nederland. Alzheimer Nederland heeft 52 regionale afdelingen en een landelijk bureau in Bunnik. Wij werken nauw samen met regionale en landelijke zorginstellingen. Ook is Alzheimer Nederland onderdeel van het Europese en wereldwijde netwerk van Alzheimer organisaties.

Voorlichting
Goede voorlichting over dementie is belangrijk om patiënten en verzorgers te helpen omgaan met de gevolgen van dementie. Maar ze bevordert ook de acceptatie van mensen met dementie in de maatschappij. De Afdeling Limburg doet dit door middel van de volgende activiteiten:

Lezingen
Wij geven op aanvraag een lezing bij u in de buurt over diverse aspecten van dementie. Aanvragen komen van zorginstellingen, verenigingen of vanuit een bibliotheek of buurthuis. De inhoud en het niveau van de lezingen sluiten aan bij de wensen en mogelijkheden van de luisteraars en organisatoren. Er kan ook een video bij worden vertoond. Populaire onderwerpen zijn: waaraan merk je dat iemand gaat dementeren?; hoe ontstaat de ziekte; wat is ertegen te doen?; omgaan met gedragsproblemen; erfelijkheid en risicofactoren; wat betekent dementie voor de patiënt en voor zijn familie?

Beurzen en markten
Op regionale manifestaties staan wij vaak met een tafel of kraam en kunt u met ons kennis maken en onze folders, brochures en ander voorlichtingsmateriaal bekijken. Sinds medio november 2007 heeft onze afdeling een 'standwerkgroep'. Hierdoor kan er beter ingesprongen worden op de vraag naar informatie over dementie. Wordt er bij U in de buurt een manifestatie gehouden waarbij een stand van Alzheimer nuttig zou zijn, neem dan contact op.

Meer weten?
Wilt u meer weten over onze voorlichtingsactiviteiten? Houdt dan deze website en uw plaatselijke krant in de gaten, of neem contact op met de afdeling www.alzheimer-nederland.nl
  • Waardevolle uitkomsten tevredenheidsenquête Hulp bij Dementie 10-07-2017

    Lees meer...

  • Keuzewijzer Dementie Maastricht en Heuvelland beschikbaar! 04-07-2017

    Lees meer...

inloggenbl